Những vấn đề về môi trường ở Việt Nam

08/02/2012 | 1777 views

Nhân sự kiện “Tắt đèn bật ý tưởng”, FAN xin mạn phép được tổng kết những vấn nạn môi trường Việt Nam để các bạn có nhiều tư liệu hơn trong quá trình lên ý tưởng nhé. Chúc các bạn thành công!

1. Sông Mekong đang bị bóp nghẹt

Sông Mekong bắt nguồn từ cao nguyên Tây Tạng trên rặng Hymalaya dài 4.350km và là nơi cư trú của hàng ngàn sinh thực động vật có nguy cơ bị tiệt chủng. Sông cũng là nguồn cung cấp chất đạm chính cho hàng trăm triệu con người sống dọc hai bên bờ sông. Trong đó phải kể đến 2 nơi được đặc biệt chú ý là Biển Hồ và Châu thổ Sông Cửu Long.

Ngày nay, với sự phát triển bừa bãi của các quốc gia thượng nguồn như Trung Quốc, Thái Lan, Lào qua việc ngăn chặn, dẫn nguồn chảy của sông làm đập thủy điện hay canh tác nông nghiệp, sông Mekong đang dần bị bóp nghẹt.

Trung Quốc, sông Mekong hiện đang cung cấp điện qua 3 con đập lớn Manwan, Dachaosan và Gonguoqiao. Sắp tới (2013 và 2017), 2 đập lớn khác là Xiaowan và Nuozhadu dự kiến sẽ được hoàn tất, góp phần sản xuất điện cho một Trung Quốc đang phát triển.

Một nhánh sông khác chảy vào địa phận Thái Lan cũng được chặn lại làm hồ chứa nước cho cả vùng Bắc Thái Lan, tưới tiêu một vùng nông nghiệp rộng lớn và giúp Thái Lan trở thành nước đứng đầu về xuất khẩu lúa gạo trên thế giới. Chưa dừng lại đó, Lào – quốc gia nhỏ bé được Mekong chảy qua cũng có những tận dụng nhất định của mình lên dòng sông. Cụ thể, đó là 2 đập nước do Việt Nam và Thái Lan đầu tư để cung cấp nguồn điện cho 2 quốc gia này.

Đồng bằng sông Cửu Long – cuối nguồn con sông Mekong đã và đang phải chịu những hậu quả nặng nề của việc phá rừng bừa bãi trong nhiều năm của con người. Chính những người dân nơi đây hàng năm phải chống chọi lại với ngập lụt, nạn nước biển xâm lấn… Đó là do những hành động không tính toán của con người, do sự phát triển không theo đúng tiến trình toàn cầu hóa trên phương diện ứng hợp với việc bảo vệ môi trường.

2. Ô nhiễm Thạch tín

Ô nhiễm Arsenic hay Thạch tín trong nước ngầm được các nhà khoa học phát hiện ra lần đầu tại Đài Loan. Các nghiên cứu ban đầu kết luận Thạch tín đến từ các phế phẩm kỹ nghệ đã nhiễm vào nguồn nước cũng như việc xâm nhập từ các thuốc diệt cỏ dại và thuốc trừ sâu… Mãi đến gần đây, các khoa học gia trên thế giới nghên cứu và kết luận ngồn gốc phát sinh ra Thạch tín là do các arseno-pyrite trầm tích hàng triệu năm trong các lớp đá nằm sâu trong lòng đất đầu nguồn các dòng sông. Và theo thời gian, chất này được chuyển tải theo nguồn nước hoặc theo mưa lũ và kết tụ vào những vùng trũng thấp. Nguyên nhân chính gây sự kết tụ này là do hiện tượng phá rừng gây cạn kiệt nguồn nước mặt, các chất arseno-pyrite được oxit hóa phóng thích vào các mạch nước ngầm.

Nhiễm độc Thạch tín xảy ra dưới 2 dạng: cấp tính và mãn tính. Dạng cấp tính, nạn nhân sẽ chết trong vòng 3 ngày bắt đầu bằng cảm giác khô rát thực quản và vùng trước ngực bị đau liên tục. Nạn nhân sẽ bị ói mửa, tiêu chảy nặng, tinh thần bấn loạn, mạch yếu dần và cuối cùng tê liệt toàn thân và qua đời. Dạng mãn tính thường cho thấy các hiện tượng như đau võng mạc mắt, da có nhiều nhóm đậm màu và bị ung thúi tế bào nơi tứ chi. Một vài hiện tượng khác là tóc và móng tay bị khô gãy, sau cùng, nạn nhân bị nhiễu loạn thần kinh và tê liệt.

Việt Nam, những nghiên cứu trước đây chưa chỉ ra được chính xác mức độ nhiễm độc này, song trong sự tương quan so sánh với các nước có cùng hoàn cảnh, cùng sự phát triển công nghệ mạnh mẽ như Việt Nam, chắc chắn việc nhiễm độc là không thể tránh khỏi. Đến năm 2000, một nghiên cứu toàn diện đã được tiến hành, kết quả vùng đồng bằng sông Cửu Long, Bắc và Trung Việt Nam đã có những dấu hiệu đầu tiên của việc nhiễm độc nguồn nước ngầm đặc biệt là tại các khu công nghiệp, công nghiệp nặng. Tuy rằng nồng độ ô nhiễm còn thấp, chưa đáng ngại song điều đó không có nghĩa là chúng ta an toàn.

3. Ô nhiễm mặt đất

Ô nhiễm mặt đất là những ô nhiễm đến từ nguồn rác thải của con người. Nguồn rác thải này bao gồm rác thải sinh hoạt và rác thải công nghiệp. những nước đang phát triển, công nghệ xử lý rác còn sơ khai, rác thải được thu gom từ các xe đẩy bằng sức người và phải xếp hàng hàng giờ để chờ xe đến di chuyển rác về bãi chứa. Chính trong khoảng thời gian này, nguồn nước ngầm sẽ bị ô nhiễm. Với rác thải sinh hoạt đã vậy, nguy cơ đến từ rác thải công nghiệp còn lớn hơn rất nhiều, đe dọa hàng ngày đến mạng sống của hàng triệu con người trên thế giới.

4. Ô nhiễm không khí

Ô nhiễm không khí Việt Nam bắt đầu từ việc phát triển liên tiếp của các nhà máy nhiệt điện sử dụng than hay dầu, các khu công nghiệp, khu chế xuất và hàng triệu nhà máy sản xuất thực phẩm, phân bón, hóa chất, các mặt hàng tiêu dùng…, sự gia tăng không kiểm soát của các phương tiện giao thông đường bộ, việc hút thuốc nơi công cộng… Nguyên nhân là do đâu? Mấu chốt của vấn đề là chúng ta đã quá chú trọng đến việc phát triển bằng mọi giá mà không quan tâm đến việc bảo vệ môi trường, không có sự giáo dục về bảo vệ môi trường trong dân chúng, không có sự trung thực trong trao đổi, buôn bán các nguồn năng lượng, bên cạnh đó là vấn nạn tham nhũng của các đơn vị có trách nhiệm… Ô nhiễm không khí là kết quả tất yếu của nhiều vấn nạn do chính con người tạo ra.

Trên đây chỉ là 4 trong số rất nhiều vấn đề môi trường nổi cộm của Việt Nam. Rất rất nhiều yếu tố khách quan và chủ quan tác động lẫn nhau, gây nên hậu quả như trên song điều quan trọng là con người phải nhận thức được. Nhận thức được một cách đúng đắn thì chúng ta mới có thể cải tạo môi trường trong sạch hơn, hướng đến một tương lai tươi sáng. Những người trẻ hãy biết quan sát, để ý, tự giáo dục và giáo dục cộng đồng mình theo hướng tích cực hơn nhé bởi các bạn chính là vũ khí sắc bén và hiệu quả nhất!

YenLH

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *