Bao bì không chỉ là lớp vỏ bảo vệ sản phẩm mà còn là điểm chạm đầu tiên giữa thương hiệu và người tiêu dùng. Khi thiết kế bao bì thiếu đi góc nhìn của người dùng, thương hiệu có thể vô tình tạo ra rào cản ngay từ khoảnh khắc tiếp xúc đầu tiên. Và bài học đắt giá cho thương hiệu là khi thiết kế bao bì không lấy người dùng làm trọng tâm.
Bao bì – công cụ giao tiếp thị giác bị bỏ quên
Trong hành trình mua sắm, bao bì đóng vai trò như một “người bán hàng thầm lặng”, truyền tải thông tin, cảm xúc và giá trị thương hiệu đến khách hàng. Tuy nhiên, trên thực tế, không ít thiết kế bao bì được hình thành dựa chủ yếu vào cảm tính thẩm mỹ của người thiết kế hoặc mong muốn chủ quan của doanh nghiệp, thay vì xuất phát từ việc nghiên cứu hành vi và nhu cầu của người tiêu dùng.
Khi người dùng không được đặt ở vị trí trung tâm, bao bì dễ trở thành một lớp vỏ đẹp mắt nhưng thiếu hiệu quả. Sự đứt gãy trong giao tiếp thị giác xảy ra khi khách hàng không hiểu rõ sản phẩm là gì, dành cho ai hoặc mang lại lợi ích gì, từ đó làm giảm khả năng thu hút và ghi nhớ thương hiệu.
Hệ quả từ những thiết kế thiếu nghiên cứu người dùng
Một bao bì thiếu nghiên cứu người dùng thường bộc lộ nhiều hạn chế trong quá trình tiếp cận thị trường. Thông tin khó đọc, bố cục rối mắt, màu sắc không phù hợp với ngữ cảnh sử dụng hoặc không đúng với nhóm khách hàng mục tiêu là những vấn đề phổ biến. Những chi tiết tưởng chừng nhỏ này lại ảnh hưởng lớn đến trải nghiệm của người tiêu dùng.
Chẳng hạn, bao bì sản phẩm dành cho người cao tuổi nhưng sử dụng cỡ chữ nhỏ và độ tương phản thấp sẽ gây khó khăn trong việc tiếp nhận thông tin. Tương tự, bao bì thực phẩm nếu không phản ánh đúng thói quen mua sắm và văn hóa tiêu dùng có thể khiến khách hàng hiểu sai về công năng hoặc giá trị thực sự của sản phẩm.
Tác động trực tiếp đến hiệu quả kinh doanh và thương hiệu
Về mặt thương mại, những thiết kế bao bì thiếu thân thiện với người dùng ảnh hưởng trực tiếp đến quyết định mua hàng. Người tiêu dùng có xu hướng bỏ qua những sản phẩm có bao bì khó hiểu, gây bất tiện hoặc không tạo được cảm giác tin cậy, ngay cả khi chất lượng bên trong có thể đáp ứng nhu cầu. Khi thiết kế bao bì không lấy người dùng làm trọng tâm thì những giá trị cốt lõi cũng theo đó mà thiếu ý nghĩa.
Không chỉ làm giảm doanh số trong ngắn hạn, bao bì kém hiệu quả còn khiến thương hiệu mất cơ hội xây dựng mối quan hệ lâu dài với khách hàng. Trong bối cảnh thị trường ngày càng cạnh tranh, một bao bì “đẹp nhưng không dùng được” sẽ nhanh chóng bị đào thải và thay thế bởi những sản phẩm hiểu người dùng hơn.
Lấy người dùng làm trung tâm, hướng đi bền vững cho thiết kế bao bì
Để bao bì thực sự phát huy vai trò, quá trình thiết kế cần được xây dựng trên nền tảng nghiên cứu người dùng một cách bài bản. Việc thấu hiểu hành vi mua sắm, bối cảnh sử dụng, yếu tố văn hóa và tâm lý tiêu dùng giúp thương hiệu đưa ra những quyết định thiết kế phù hợp và hiệu quả hơn.
Khi người dùng được đặt ở vị trí trung tâm, bao bì không chỉ hoàn thành tốt chức năng truyền thông mà còn góp phần nâng cao trải nghiệm, gia tăng giá trị cảm nhận và kéo dài “vòng đời” của sản phẩm trên thị trường. Đây chính là yếu tố then chốt giúp thương hiệu tạo lợi thế cạnh tranh bền vững trong dài hạn.
Giảng viên Nguyễn Thị Minh Hằng
